Sự nản chí
Nản chí là
thiếu ý chí –thiếu dùng khí. Sự nản chí tương phản với tát cả mọi điều chúng ta
bàn đến. Nó xuất hiện do kết quả của việc xây dựng cuộc sống dựa trên ảo tưởng
thay vì nguyên tắc, do hậu quả của việc leo lên chiếc thang bắc nhầm bức tường.
Nó xuất hiện khi chúng ta mệt mỏi, thiếu sức sống, hay nợ nần, khi các mối quan
hệ tan vỡ, khi chúng ta gặp vế tắc, khi chuungs ta không tìm thấy ý nghĩa hoặc
mục đích của cuộc sống. Nó xuất hiện khi chúng ta không có, khát vọng, khi
chúng ta sống mất thăng bằng, khi chúng ta không đạt được mục tiêu của mình. Nó
xuất hiện khi chúng ta sa lày trong hàng đống công việc khẩn cấp, cách nhìn
thiển cận của kế hoạch hàng ngày, khi chúng ta không hành động chính trực vào
thời khắc lựa chọn. Nó xuất hiện khi chúng ta có tư duy tranh giành và hẹp hòi,
khi mối wuan hệ tương tác thắng –thua phủ lên cuộc sống và môi trường sống với
việc nói xấu sau lưng, dùng thú đoạn và tư duy suy bị tị nạnh.
Nản chí giống
như bị lạc trong rừng mà không có chiếc la bàn hay cái bản đồ chỉ đường. Đó là
sự phát hiện ra rằng nhiều tấm bản đồ mà người ta đưa cho chúng ta lại chỉ dần
chúng ta ngày càng đi xa khỏi nôi chúng ta muốn đến.
Ngược lai sự
dũng cảm xuất hiện do nhận ra sự tồn tại của các nguyên tắc, sự thỏa mãn các
nhu cầu và năng lực một cách cân bằng, do có viễn cảnh rõ ràng, sự cân bằng
giữa các vai trò, khả năng đặt ra và thực hiện được các mục tiêu có ý nghiwax,
cách nhìn vượt ra khỏi thời khắc khẩn cấp, có tính cách và năng lục để hành
động với sự chính trực vào thời khắc quyết định, tâm lý dồi dào để thực tại
tương tương thuộc. Sự dũng cảm bắt nguồn từ con tim, và gắn bó với con tim để
tạo ra hy vọng.
Bất kể chúng
ta ở đâu, cách tốt nhất để xây dựng lòng dũng cảm là đặt ra mục tiêu và đạt
được mục tiêu đó đưa ra lời hứa và thực hiện lời hứa đó. Bất kể mục tiêu và lời
hứa đó có nhỏ đên đâu, hành động này sẽ tạo ra niềm tin rằng chúng ta có khả
năng hành động với sự chính trực vào thời khác quyết định. Đó có thể chỉ là
chuyện nhỏ như dậy sớm –“lý trí mạnh hơn nệm giường” –hay coi trọng dinh dưỡng
hơn khẩu vị, dù chỉ là một ngày. Bởi khi chúng ta bắt đầu đưa ra và thực hiện
lời hứa đối với bản thận và người khác, chúng ta đã có bước đi đầu tiên dãn đến
niềm tin, sự trưởng thành và bình yên.
Sự Kiêu hành
Có một trở
ngại còn lớn hơn, là mối đe dạo lớn nhất đối với nỗ lực phấn đấu dựa vào nguyên
tắc trong cuộc sống. Đó là lòng kiêu lãnh. Mặc dù chúng ta thường dùng từ ngữ
này để mô tả niềm vui sâu sắc hay sự thỏa mãn đối điều gì hay con người đó
–chúng ta có thể kiêu hãnh về
một tác phẩm xuất sắc hay tự hào về thành tích nào đó của đưa con trai ha con
giá –lòng kiêu hãnh cũng biểu thị một trong những mô thức tai hại nhất trong
cuộc sống.
Chúng ta sẽ
dễ dàng hiểu được nghĩa tiêu cực của khái niệm này qua từ ngữ “ đầy kiêu hãnh”
(prideful). Một người đầy kiêu hãnh về cơ bản là người có bản chất hiếu thắng,
luôn tìm cách nâng mình cao hơn người khác.
Theo lời của luôn tìm cách năng mình cao hơn người khác. Theo lời của
C.S. Lewis.
“Niềm kiêu hãnh không hài lòng với những gì đã
có, mà với việc luôn luôn co nhiều hơn người khác… Chính sự so sánh làm cho bạn
cảm thấy kiêu hãnh; một niềm vui do thấy mình hơn người khác.”
Hãy xem xét
tác động của sự kiêu hãnh trong việc thỏa mãn các nhu cầu cơ bản và năng lực
của chúng ta.
.Kiêu hành
trong lối sống có nghĩa là người ta không cần quan tâm đến sự phù hợp giữa mức
thu nhập và nhu cầu của mình, vì họ phải là người có thu nhập cao hơn người
khác. Họ luôn luôn so sánh hình thức bên ngoài –đầu tóc, trang phục, hình thế của
họ -với người khác.
.Kiêu hãnh
trong yêu thương xuất hiện khi người ta đo lường giá trị của mình thông qua số
lượng và uy tin của bạn bè mà họ nghĩ rằng họ có, hay qua sự ngợi ca mà bạn bè
mà họ nghĩ rằng họ có, hay qua sự ngợi ca mà họ nhận được từ người khác.
.Kiêu hãnh
trong học tập thể hiện khi không dựa vào kiến thức thực sự mà căn cứ chủ yếu
vào bằng cấp, vị thế.
.Kiêu hãnh
trong để lại di sản khi không tìm thấy ý nghĩa của việc cống hiến, mà chỉ quan
tâm đến việc có nhiều đóng góp hơn người khác và được người khác công nhận sự
đóng góp đó.
Kiêu hãnh là
loại ký sinh tình cảm tệ hại nhất. Nó làm cho người ta không có niềm vui trọn
vẹn, sự mãn nguyện hay sự bình yên trong tâm hồn vì luôn có khả năng xuất hiện
người khác đẹp hơn, hay giàu có hơn, có
nhiều bạn bè hơn, có ngôi nhà lớn hơn, có xe hơi sang trọng hơn…
Kiêu hãnh gây
tác hại âm i vì nó làm vần đục ý nghĩa và mục đích sống. Nó làm mờ nhạt, xao
nhãng, thậm chí phế truất lương tâm. Nhứ C.S.Lewis nhận xét: “Kiêu hãnh là một căn bệnh ung thư tinh thần; nó
nuốt chúng chính cái khả năng yêu thương, hay sự mãn nguyện, thậm chí cả lương
tri”. Cuộc cùng nó dẫn đến sự thù ghét, ganh tị và chiến
tranh.
Những người
nhiều kiêu hãnh tìm kiếm sự an toàn của mình ở sự so sánh nấn thang của mình
cao hơn người khác chứ không phải xem xét chiếc thang của mình có bắc đúng bức
tường hay không. Họ xem là điêu hiển nhiên khi thấy người khác ở dưới nấc thang
của họ. Phần thưởng, hay sư chú ý là dành cho người dần đâu… ngay cả khi dẫn
đầu trong những điêu sai trai.
Không phải
chỉ có kiêu hãnh nhìn từ trên xuống dưới, mà còn có kiêu hãnh nhìn từ dưới lên
trên. Theo lời của Ezra Taft Benspn, cựu Bộ trưởng Nông nghiệp Mỹ và là nhà
lãnh đạo tôn giáo:
“Hầu hết chúng ta coi kiêu hãnh là một lỗi của
những kẻ bê trên, như kể giàu có và giới học giả, nhìn xuống bề dưới như chúng
ta. Tuy nhiên, có một thứ bệnh hoạn phố biến hơn rất nhiều trong chúng ta –đó
là kiêu hãnh nhìn từ dưới lên trên. Biểu hiện của nó là muôn hình, như là bới
móc, mách lẻo, nói xấu sau lưng, gièm pha, Vung ta quá trăn, ganh tị, thèm muốn
của người khác, không bày tỏ sự biết ơn hay thán phục vì sẽ nâng uy tín cho
người khác, không biết tha thứ và ghen tức.”
Kiêu hãnh là bản chất của tâm
lý hẹp hòi. Nó tàn phá sự bình yên của tâm hồn. Nó tạo ra sự liên kết giả dối với những thứ
ngoại lai. Hãy thử nghĩ cái giá phải trả của nó! Biết bao thời gian và sức lực
bị lãng phí cho việc lo lắng ai là người có nhiều nhất, làm nhiều nhất, trông
đẹp nhất, sống ở nơi tốt nghất trong thành phố, có văn phòng to nhất, kiếm được
nhiều tiền nhất, làm được nhiều việc nhất, có giá trị lớn nhất? Khi mà tiếng
kêu của cuộc tranh giành át hẳn tiếng thì thầm của lương tâm, thì tác động của
việc ưu tiên cho điều quan trọng nhất đến cuộc sống của chúng ta là gì?
Thuốc trị nọc
độc kiêu hãnh là tính khiêm nhường –sự khiêm tốn đề nhận ra rằng chất lượng
cuộc sống không phải thể chi cắt với chất lượng cuộc sống của người khác, rằng
ý nghĩa cuộc sống không phải ở chỗ hưởng thụ và cạnh tranh, mà là cống hiến.
Chúng ta không thể tự đặt ra quy luật cho riền mình, và chúng ta càng coi trọng
nguyên tắc, coi trọng người khác bao nhiêu, chúng ta sẽ càng thanh thản nhiều
hơn bấy nhiều.
0 nhận xét:
Đăng nhận xét